Zapraszamy na spotkanie Pawłem Machcewiczem, historykiem dziejów najnowszych, profesorem w Instytucie Studiów Politycznych PAN, w latach 2008-2017 twórcą i pierwszym dyrektorem Muzeum II Wojny Światowej w Gdańsku, autorem wielu książek na temat historii XX wieku.

Rozmawiać będziemy o nowej książce Pawła Machewicza pt. „Narodowy komunizm po polsku. 'Partyzanci' Moczara”, która ukazała się nakładem Wydawnictwa Krytyki Politycznej.

DLACZEGO WARTO?

• Pisząc o działaniach „partyzantów” skupionych wokół Mieczysława Moczara, prof. Paweł Machcewicz rekonstruuje próbę stworzenia przez nich nośnej społecznie propozycji ideowej, która łączyła nacjonalizm i antysemityzm, a także eksploatowała polską historię i tradycję narodową.
• Autor śledzi, na ile typ patriotyzmu propagowany przez Moczarowców wpisywał się w zakorzenione społecznie wcześniejsze wzory mentalne i ideowe (antysemityzm, tradycję endecką), przygląda się recepcji ich działań i zastanawia, jak mocno dziedzictwo tego ruchu ma wpływ na kształt współczesnej debaty publicznej w Polsce.

FRAGMENT KSIĄŻKI:

• „'Partyzantów' można [uznać za] poprzedników, a na polskim gruncie także prekursorów współczesnego populizmu w jego wersji nacjonalistycznej: chętnie odwołuje się on do narodowej tożsamości i historii, eksploatuje lęki przed zagrożeniami zewnętrznymi, ale także wrogami w obrębie własnej wspólnoty, przeciwstawia «zdrową» większość narodu, „zwykłych ludzi”, skorumpowanym i wynarodowionym elitom. Współczesne Europa i świat pełne są ruchów politycznych, które zdobyły władzę albo o nią walczą, posługując się taką właśnie retoryką”.

MODERACJA ROZMOWY:

• Rozmowę z gościem poprowadzi Andrzej Czyżewski, historyk, pracownikm naukowy Instytutu Studiów Politycznych PAN, specjalizujący się w tematyce polityki pamięci, dziejów polskiej opozycji demokratycznej w PRL, oraz powojennej historii historiografii. Autor m.in. książek „Proces destalinizacji polskiej nauki historycznej w drugiej połowie lat 50-tych XX w.” i „Czerwono-biało-czerwona Łódź. Lokalne wymiary polityki pamięci historycznej w PRL”, o której rozmawialiśmy z nim w październiku 2025 r.
• Podczas spotkania będzie można nabyć m.in. książkę bohaterkę spotkania.